คู่มือ IQA ตอนที่ 04: กำหนดมาตรฐานและเป้าหมายของสถานศึกษา

คู่มือพัฒนาระบบประกันคุณภาพการศึกษา · ตอนที่ 04

กำหนดมาตรฐานและเป้าหมายของสถานศึกษา

ใช้มาตรฐานที่กระทรวงกำหนดเป็นฐาน แล้วทำให้มีความหมายต่อบริบท จุดเน้น อัตลักษณ์ และผู้เรียนจริงของโรงเรียน

คำอธิบายขยายความ

มาตรฐานของสถานศึกษาต้องเทียบเคียงมาตรฐานระดับชาติ แต่ควรสะท้อนบริบท จุดเน้น และความต้องการจำเป็นของผู้เรียนในพื้นที่ การกำหนดเป้าหมายจึงต้องมีทั้งปีฐาน วิธีวัด และเหตุผลรองรับ

ผู้บริหารกำกับทิศทาง ครูและผู้เกี่ยวข้องร่วมวิเคราะห์ข้อมูล ส่วนทีมข้อมูลตรวจนิยาม สูตร และแหล่งข้อมูลให้ตรงกันก่อนประกาศใช้

ผลที่ควรเกิดขึ้น: ผลผลิตสำคัญคือประกาศมาตรฐาน ตารางค่าเป้าหมาย และตารางเชื่อมโยงมาตรฐานกับข้อมูลและหลักฐานที่ตรวจสอบได้

ขั้นตอนดำเนินงาน

ศึกษามาตรฐานที่เกี่ยวข้อง

เลือกตามระดับที่โรงเรียนเปิดสอน: ปฐมวัย ขั้นพื้นฐาน หรือศูนย์การศึกษาพิเศษ และวิเคราะห์ความหมายของแต่ละประเด็น

ผู้รับผิดชอบ: ทีมมาตรฐานผลผลิต: ตารางวิเคราะห์มาตรฐาน
หลักฐาน: ประกาศมาตรฐานและบันทึกการวิเคราะห์

วิเคราะห์บริบท

ใช้ข้อมูลปีฐาน นโยบาย หลักสูตร จุดเน้น อัตลักษณ์ เอกลักษณ์ ความต้องการผู้ปกครอง/ชุมชน และข้อเสนอแนะเดิม

ผู้รับผิดชอบ: คณะทำงานร่วมผู้มีส่วนได้ส่วนเสียผลผลิต: สรุปบริบทและความจำเป็น
หลักฐาน: SWOT/TOWS ผลสำรวจ สนทนากลุ่ม และข้อมูลย้อนหลัง

กำหนดมาตรฐานโรงเรียน

คงสาระหลักของมาตรฐานระดับชาติ และเพิ่มประเด็นเฉพาะโรงเรียนเมื่อจำเป็น โดยไม่เพิ่มภาระเกินประโยชน์

ผู้รับผิดชอบ: คณะกรรมการสถานศึกษาผลผลิต: ร่างมาตรฐานสถานศึกษา
หลักฐาน: ตารางเทียบเคียงมาตรฐานชาติ–มาตรฐานโรงเรียน

กำหนดเป้าหมายความสำเร็จ

ระบุทั้งปริมาณและคุณภาพ มีค่าปีฐาน ค่าเป้าหมาย กลุ่มเป้าหมาย ระยะเวลา วิธีวัด และแหล่งข้อมูล

ผู้รับผิดชอบ: ทีมข้อมูลและมาตรฐานผลผลิต: ตารางเป้าหมาย
หลักฐาน: สูตรคำนวณ นิยามตัวชี้วัด และเหตุผลของค่าเป้าหมาย

รับความเห็นชอบและประกาศใช้

เสนอคณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน สื่อสารให้ครู ผู้ปกครอง และชุมชนเข้าใจ ก่อนนำไปทำแผน

ผู้รับผิดชอบ: ผู้อำนวยการผลผลิต: ประกาศมาตรฐานและเป้าหมาย
หลักฐาน: รายงานประชุม มติ ประกาศ และหลักฐานเผยแพร่

มาตรฐานระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน พ.ศ. 2561

มาตรฐานประเด็นสำคัญ
1. คุณภาพผู้เรียนผลสัมฤทธิ์ทางวิชาการ 6 ด้าน และคุณลักษณะที่พึงประสงค์ 4 ด้าน
2. การบริหารและการจัดการเป้าหมาย/วิสัยทัศน์ ระบบบริหาร วิชาการ ครู สภาพแวดล้อม และสารสนเทศ
3. การจัดการเรียนรู้ที่เน้นผู้เรียนคิดและปฏิบัติจริง สื่อ/แหล่งเรียนรู้ ชั้นเรียนเชิงบวก การประเมิน และข้อมูลสะท้อนกลับ

Prompt พร้อมใช้

Prompt วิเคราะห์และร่างมาตรฐาน
ทำหน้าที่เป็นคณะกรรมการประกันคุณภาพ ช่วยวิเคราะห์ข้อมูลโรงเรียนและร่างมาตรฐานการศึกษาของสถานศึกษา โดยเทียบเคียงมาตรฐานกระทรวง พ.ศ. 2561 แยกมาตรฐาน ประเด็นพิจารณา เป้าหมายเชิงปริมาณ/คุณภาพ วิธีวัด แหล่งข้อมูล และเหตุผลของค่าเป้าหมาย ห้ามสร้างข้อมูลที่ไม่ได้ให้มา ให้ทำเครื่องหมาย [ต้องเติมข้อมูล] แทน

ข้อมูลนำเข้า: ชื่อโรงเรียน [ระบุ] | ระดับที่เปิดสอน [ระบุ] | จำนวนนักเรียน/ครู [ระบุ] | บริบทชุมชน [ระบุ] | จุดเด่น [ระบุ] | ปัญหาเร่งด่วน [ระบุ] | ผลประเมินปีที่ผ่านมา [ระบุ]
Prompt ตรวจคุณภาพตัวชี้วัด
ตรวจตัวชี้วัดต่อไปนี้ด้วยเกณฑ์ SMART และความสอดคล้องกับมาตรฐานการศึกษา ชี้จุดคลุมเครือ ความเสี่ยงต่อการเก็บข้อมูล และเสนอฉบับปรับปรุงที่มีตัวตั้ง ตัวหาร กลุ่มเป้าหมาย ค่าเป้าหมาย ระยะเวลา และแหล่งหลักฐานชัดเจน: [วางตัวชี้วัด]

ตรวจความพร้อมก่อนจบตอน

  • ครอบคลุมทุกระดับที่โรงเรียนเปิดสอน
  • เป้าหมายมีปีฐานและวิธีวัด
  • ไม่ใช้คำว่า ‘ดีขึ้น’ โดยไม่มีค่าเทียบ
  • ผู้เกี่ยวข้องมีส่วนร่วม
  • คณะกรรมการสถานศึกษาเห็นชอบและประกาศใช้
แหล่งอ้างอิงและสถานะเนื้อหา

เรียบเรียงจากแนวทางการพัฒนาระบบการประกันคุณภาพการศึกษา ตามกฎกระทรวงการประกันคุณภาพการศึกษา พ.ศ. 2561 จัดพิมพ์โดยสำนักทดสอบทางการศึกษา สพฐ. พ.ศ. 2563 เนื้อหาหน้านี้เป็นคำอธิบายเชิงปฏิบัติ ควรตรวจประกาศและแนวปฏิบัติล่าสุดก่อนใช้เป็นทางการ